CƠ CHẾ ĐIỀU HÒA THẦN KINH – NỘI TIẾT

CƠ CHẾ ĐIỀU HÒA THẦN KINH – NỘI TIẾT (Neuroendocrine Regulation)

Một trong những cơ chế quan trọng giúp cơ thể duy trì cân bằng nội môi và sức khoẻ tổng thể:

I. CƠ CHẾ ĐIỀU HÒA THẦN KINH – NỘI TIẾT LÀ GÌ?

Là cơ chế phối hợp giữa:

  • Hệ thần kinh trung ương (đặc biệt là vùng hạ đồi – hypothalamus)
  • Hệ nội tiết (gồm các tuyến tiết hormone như tuyến yên, giáp, thượng thận, tụy…)

→ Nhằm kiểm soát, điều chỉnh các chức năng sống như: thân nhiệt, huyết áp, đường huyết, tiêu hóa, miễn dịch, giấc ngủ, cảm xúc, sinh sản…

II. CÁC CƠ CHẾ CỤ THỂ GỒM:

Trục điều hòa

Chức năng chính

Trục hạ đồi – tuyến yên – thượng thận (HPA)

Phản ứng stress, điều hòa cortisol, miễn dịch

Trục hạ đồi – tuyến yên – giáp (HPT)

Kiểm soát chuyển hoá, nhiệt độ, năng lượng

Trục hạ đồi – tuyến yên – sinh dục (HPG)

Điều hòa nội tiết sinh dục, kinh nguyệt, sinh sản

Hệ thần kinh tự động (giao cảm & đối giao cảm)

Điều tiết tim mạch, tiêu hóa, tiết mồ hôi, co giãn phế quản

Vòng phản hồi âm – dương (feedback loop)

Ổn định nồng độ hormone (ví dụ insulin, TSH, cortisol…)

III. VAI TRÒ CỦA CƠ CHẾ NÀY

Duy trì nội môi ổn định: cân bằng pH, huyết áp, đường huyết, thân nhiệt…
Điều phối phản ứng stress: kiểm soát hormone cortisol và phản ứng “chiến đấu – bỏ chạy”
Kiểm soát hành vi sinh tồn: ăn – ngủ – sinh sản – cảm xúc
Thích nghi với môi trường: đáp ứng nhanh với thay đổi khí hậu, ánh sáng, nhịp ngày đêm
Tự chữa lành và phục hồi sau bệnh

IV. CƠ CHẾ HOẠT ĐỘNG – VÍ DỤ CỤ THỂ

1. Căng thẳng → Trục HPA hoạt động

  • Vùng hạ đồi tiết CRH → tuyến yên tiết ACTH → tuyến thượng thận tiết cortisol
  • Cortisol giúp tăng đường huyết, chống viêm tạm thời, tăng huyết áp
  • Khi hết stress → cơ chế phản hồi âm dừng tiết cortisol

2. Lạnh → Trục HPT điều chỉnh

  • Hạ đồi tiết TRH → tuyến yên tiết TSH → tuyến giáp tiết T3, T4
  • Tăng sinh nhiệt, tăng chuyển hóa để giữ ấm cơ thể

3. Thức – ngủ theo nhịp sinh học

  • Ánh sáng ban ngày → ức chế tiết melatonin
  • Tối → tuyến tùng tiết melatonin giúp ngủ sâu

V. LÀM GÌ ĐỂ CƠ CHẾ NÀY HOẠT ĐỘNG TRƠN TRU, HIỆU QUẢ?

1. Duy trì nhịp sinh học

  • Ngủ đúng giờ, dậy sớm, tiếp xúc ánh sáng ban ngày
  • Không dùng thiết bị phát sáng xanh sau 9 giờ tối

2. Chế độ ăn lành mạnh

  • Ăn thực phẩm giàu chất chống oxy hóa (rau xanh, hạt, trái cây)
  • Hạn chế đường, thực phẩm chế biến, chất kích thích

3. Giải tỏa stress lành mạnh

  • Thiền, hít thở sâu, yoga, đi bộ tự nhiên
  • Viết nhật ký cảm xúc, làm việc ý nghĩa

4. Tập thể dục đều đặn

  • Vận động nhẹ nhàng mỗi ngày giúp cân bằng trục HPA và cải thiện insulin

5. Hạn chế rối loạn hormone ngoại sinh

  • Tránh lạm dụng hormone tổng hợp, thuốc ngủ, kháng sinh không cần thiết

.

———————————————————————————————————————————————————————————————————————

CÁC BUỔI CHIA SẺ MIỄN PHÍ BÍ QUYẾT SỐNG KHOẺ SỐNG THỌ – BS HOÀNG HIỆP 

🎉 “BÍ QUYẾT SỐNG KHỎE – SỐNG THỌ” MÙA 2

🌟 ƯU ĐÃI CHƯA TỪNG CÓ!
Chuỗi chương trình hoàn toàn miễn phí giúp bạn:

✅ Chủ động phòng bệnh – duy trì sức khỏe bền vững
✅ Hiểu đúng về ăn uống, vận động, cảm xúc và giấc ngủ
✅ Lên kế hoạch sống khoẻ, sống thọ mỗi ngày

📚 NỘI DUNG 5 BUỔI CHIA SẺ:

Buổi 1: Nền tảng sức khỏe bền vững
Buổi 2: Dinh dưỡng vàng cho cơ thể khỏe mạnh
Buổi 3: Vận động, tắm nắng & chăm sóc thân thể
Buổi 4: Giấc ngủ – cảm xúc
Buổi 5: Lập kế hoạch sống khoẻ sống thọ

🕗 Thời gian: 19h30 – Thứ Sáu hàng tuần
⏱️ Chỉ 1 giờ/tuần – Đổi lại cả tương lai khỏe mạnh!

📞 Hotline đăng ký: 0908 256 968
✍️ Link đăng ký MIỄN PHÍ: https://forms.gle/wczioee2KXg6djAZ8

🎯 Số lượng giới hạn – đóng danh sách khi đủ 1000 người!

📌 KHAI GIẢNG: 19H30 NGÀY 08.08.2025

.

🎁 Anh chị có thể dùng Khoá Học này làm quà tặng cho người thân bạn bè ạ ! 

🙏 Hẹn gặp anh chị trong chuỗi chia sẻ!

BS HOÀNG HIỆP

.

✍️ Đăng ký miễn phí ở Link bên dưới:

👉 https://forms.gle/wczioee2KXg6djAZ8

.

👉 Link vào Nhóm Zalo : https://zalo.me/g/zpdabj692

.

👉 Link vào Nhóm FB: https://www.facebook.com/groups/biquyetsongkhoesongtho

————————————————————————————————————————————————

.

———————————————————————————————————————————————————————————————————————

Gọi: 0908 256 968 để lấy số thứ tự ưu tiên

1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (No Ratings Yet)
Loading...